OKUL SERVİS ARAÇLARININ KAZA BİLANÇOSU AĞIR DENETİMLER ARTMALI!
![](https://mmo.org.tr/sites/default/files/gonderi_gorselleri/yeniii.jpg)
TMMOB Makina Mühendisleri Odası İstanbul Şube Yönetim Kurulu Başkanı Battal Kılıç, okulların açılmasıyla birlikte servis araçları sorunuyla ilgili bir basın açıklaması yayınlayarak tüm kamu görevlileri, okul yetkililerine duyarlı olmaya çağırdı.
Basına ve Kamuoyuna;
Yeni bir eğitim döneminin başladığı bu günlerde öğrenci velilerinin gündemindeki en önemli konulardan birisi hiç şüphesiz ki; çocuklarının eğitim kurumlarına ulaşma sorunudur. Ülkemizde yanlış Eğitim politikası nedeniyle okullar arasında eğitim kalitesi farkı olmakta, bu nedenle öğrencilerin uzun mesafeler taşınması ihtiyacı doğmaktadır. Ortaya çıkan bu yüksek talep de toplu ve güvenli kamusal ulaşımla değil özel okul servisleriyle karşılanmaktadır. Kayıt dışı gelir, sürücü, yakıt, parça, bakım ve tamir sarmalının etkin olduğu taşıma sektörü, ortaya çıkan yüksek rant ile birlikte kendi kayıt dışı ekonomisini ve denetim sistemini de oluşturmaktadır. Son zamanlarda servislerde yaşanan silahlı çatışmalar, sabıka kaydı olan şoförler buzdağının sadece görünen kısmıdır. Denetimsiz araçlar, kurallara uymayan kamu görevlileri ve okul yetkilileri haberlerde boy göstermektedir. Bir yandan servis araçlarında uygulanan fahiş ücret politikaları diğer yandan okul servisleri ile skandallar gün geçtikçe artmaktadır.
Okul Servis Araçlarının Kaza Bilançosu Ağır
Emniyet Genel Müdürlüğü’nün verilerine göre ülke genelinde 81 bin 779 okul servis aracının faaliyet gösterdiği bilinmektedir. 2016 yılında okul servis araçlarının karıştığı toplam bin 588 adet trafik kazasında 8 kişi hayatını kaybetmiş, 3 bin 182 yaralanmıştır. Bu kazaların sürekli olarak trafik polisince denetlenmesinin ve giderilmesinin mümkün olmadığı ortadadır.
Bu noktada atılması gerekenler adımlar şunlardır:
- Okul servis araçlarının arkasında "OKUL TAŞITI" yazısı bulunması zorunludur. Servis aracının arkasında, öğrencilerin iniş ve binişleri sırasında yakılmak üzere en az 30 cm çapında kırmızı ışık veren bir lamba ve bu lambanın yakılması halinde üzerinde siyah renkte büyük harflerle "DUR" yazısı okunacak şekilde olmalıdır.
- Okul servis aracı yaş sınırı 12`dir. 12 yaşından büyük araçlar servis aracı olarak kullanılamaz.
- Okul servis araçlarının bakımları 6 ayda bir yapılmalıdır. Araç Muayenesi yapılmamış okul servis araçlarının servise çıkmaları mümkün değildir.
- Servis hizmeti veren araçlar; kanun ve yönetmeliklere uygun işaretler taşımalıdır. Bunun yanında can ve mal güvenliğini sağlamak amacı ile gerekli önlemler alınmalıdır. Bu kapsamda; taşıtın cam ve pencereleri sabit olmalı, iç düzenlenmesinde yaralanmaya neden olabilecek demir aksam yumuşak bir madde ile kaplanmalıdır. Ayrıca bu araçlar; temiz, bakımlı ve güvenli durumda bulundurulmalı ve altı ayda bir Yetkili ve yetkin kayıt içi çalışan servislerde bakım ve onarımları yapılmalıdır.
- Servis araçlarının kapıları iniş ve binişlerde güvenli ve emniyetli olmalı ve kapıların hâkimiyeti sürücüde olmalıdır. Taşıtlarda her öğrenci için standarda uygun emniyet kemeri bulunmalı ve kullanımına dikkat edilmelidir. Servis için kullanılan taşıtlarda görüntü cihazları ve müzik sistemi kullanılmamalıdır. Bu araçların teknik özellikleri ile yerleşim şeması araç içinde görülür bir yere asılmalıdır.
- Şoförler, öğrencilerin güvenli, rahat bir şekilde gideceği güzergâhta, kanun ve yönetmeliklere uygun olarak taşımakla yükümlüdürler. Şoför, E sınıfı sürücü belgesi için 3 yıllık, B sınıfı sürücü belgesi için 5 yıllık tecrübe şartını sağlamalıdır. Ayrıca şoförün hizmet sicillerinin temiz olmasına özen gösterilmeli ve kılık kıyafeti yönetmeliklere uygun olmalı, bunların yanında, Mali Sorumluluk Sigortası yapılmalı, servis aracı kaza, trafik sıkışıklığı vb. gibi sorunlar yaşadığında veli, okul aile birliği ve diğer kişi ve kurumlarla mobil iletişimi sağlayacak şekilde donanımlı olmalıdır.
- Yol üstü denetimler resmi olarak emniyet müdürlüğünce yapılmaktadır. Standart dışı ve yönetmeliklere uygun olmayan servis araçları çocuklarımızın can güvenliği için büyük tehdittir. Servis araçlarının bağlı bulundukları örgütler; kuruluş amaçlarının en temel maddesi olan güvenli ulaşımın sağlanması için alınan servis ücretlerinin doğruluğu da dahil olmak üzere tüm kendi iç denetimlerine özen göstermelidirler. UKOME (İBB Ulaşım Koordinasyon Müdürlüğü) açıkladığı ücretlerin uygulanabilirliğini denetlemelidir. Başta okul yönetimi olmak üzere Okul Aile Birliği, okul yönetimi ve veliler, öğrencilerin, can ve mal güvenliği için oto kontrolde kendilerini görevli görmeleri çözümün ana kaynağı olacaktır. Servis araçlarının teknik muayenelerinin yapıldığı resmi birimler; en önemli denetim noktası olmanın verdiği görev ve sorumluluk bilinci ile davranmalıdır.
- Taşıtların cinsine göre Karayolları Trafik Yönetmeliğinin öngördüğü yıllık periyodik Araç Muayeneleri de yaptırılmış olmalıdır.
- Gerektiği hallerde ilgili meslek odası, okul veya işyeri ve öğrenci velileriyle haberleşebilmek için telsiz veya mobil telefon bulunmalıdır. Taşıtlarda görüntü ve müzik sistemleri taşıma hizmeti sırasında kullanılmamalıdır.
- En önemlisi taşıtlarda her öğrenci için bir Emniyet Kemeri bulunmalı ve takılmalıdır.
- Okul servis araçlarında görev yapan hosteslerin sorumlu ve yetkili oldukları işin niteliklerine sahip kişilerden seçilmesi gerekmektedir. Servis rehber elemanı 22 yaşını doldurmuş, en az lise mezunu olmalıdır.
- Medya kuruluşları; sadece kazaların haberini veren değil, kazanın olmaması için en büyük çabayı gösteren taraf olmalıdır. MMO bu süreçte medyamıza her türlü teknik desteği verecektir.
Servis Fiyatları Ailelerin Belini Büküyor!
İstanbul'da, 2017-2018 eğitim-öğretim yılında okul servisleri için uygulanacak ücretlere yüzde 12,7 oranında zam yapıldı.
Diğer yandan Eylül ayıyla birlikte çocuklu aileleri saran okul telaşı, 2017-2018 öğretim yılına yönelik servis ücretlerinin belirlenmesiyle birlikte doruk noktasına ulaştı. Veliler ve öğrenciler yeni öğretim yıldönümüne hazırlanırken servis ücretlerine yapılan zam oranları da açıklandı. En yüksek zam İzmir’de yapılırken, İstanbul’da servis ücretlerine yüzde 13 zam yapıldı. Geçen yıl aylık 190 lira olan 0-1 kilometrelerdeki servis ücreti 215 liraya çıkarıldı.
Bu noktada atılması gerekenler adımlar şunlardır:
- İstanbul Büyükşehir Belediyesince servis ücretleri açıklanırken, İstanbul’daki ücretlendirme ile ülkemizin diğer Büyükşehir Belediyeleri sınırlarındaki servis ücretleri göz önünde bulundurularak eşdeğerlilik sağlanmalıdır.
- Velilerimiz, öğrencinin eğitim birimine ulaşmasında en güvenli ulaşım biçimini tercih etmelidir. Eğer servis araçları tercih edilirse, servis ücretleri ödenirken okul ile ev arasındaki ulaşım mesafesi ve UKOME’nin açıkladığı servis ücretleri bilinerek ödeme yapılmalıdır. Bazı firmalar, servisin gittiği en uzak mesafenin ücretini istemektedirler, bu tuzağa dikkat edilmelidir. UKOME kararlarına göre yarıyıl tatili ücret dışıdır. Buna göre yıllık ücretler hesaplanırken, yarıyıl tatili hesap dışı tutulmalıdır.
Öğrenci Velilerine ve Okul Aile Birliklerine sesleniyoruz;
- Okul servis araçlarını dikkatle gözleyiniz.
- Her gün çocuğunuza o gün serviste emniyet kemeri takıp takmadığını sorun.
- Okul Servislerinin kayıt içi çalışan kuruluşlar olduğundan; kayıt içi yakıt, bakım, parça ve hangi işçilik kullandıklarından emin olun. Kayıt dışı çalışan okul servis araçlarının güvenli olması mümkün değildir.
- Farklı ücret isteyen servis firmalarını UKOME ’ye bildirin.
- Trafik kurallarına karşı sorumsuz davranan, en yakın trafik yetkilisine iletiniz.
- Teknik donanımından endişe duyduğunuz araçları MMO birimlerimize iletiniz.
- MMO birimlerimiz araçların denetiminde Okul Aile Birlikleri’ne yardımcı olacaktır.
- MMO bu süreçte sizin ve çocuklarınızın yanındadır.
Battak KILIÇ
TMMOB Makina Mühendisleri Odası
İstanbul Şube Yönetim Kurulu Başkanı